Jak sprzedać mieszkanie z kredytem?

Sprzedaż mieszkania obciążonego kredytem hipotecznym to proces, który dla wielu osób może wydawać się skomplikowany i pełen potencjalnych pułapek. Jednakże, przy odpowiednim przygotowaniu i znajomości procedur, jest to zadanie jak najbardziej wykonalne, a nawet może przynieść korzyści. Kluczem do sukcesu jest zrozumienie mechanizmów działania kredytu hipotecznego, roli banku w procesie sprzedaży oraz prawnych aspektów transakcji. W tym artykule przeprowadzimy Cię przez wszystkie etapy sprzedaży mieszkania z kredytem, od momentu podjęcia decyzji o sprzedaży, aż po finalizację transakcji i przekazanie nieruchomości nowemu właścicielowi.

Zrozumienie, że kredyt hipoteczny jest zabezpieczony na nieruchomości, oznacza, że bank ma pewne prawa do lokalu do momentu całkowitej spłaty zobowiązania. To właśnie ta hipoteka jest głównym elementem, który odróżnia sprzedaż mieszkania z kredytem od sprzedaży nieruchomości wolnej od obciążeń. Nie należy się jednak tym zrażać. Banki mają ugruntowane procedury współpracy z klientami w takich sytuacjach, a współpraca ta jest często kluczowa dla płynnego przebiegu transakcji. Warto pamiętać, że sprzedaż mieszkania z kredytem może być również okazją do optymalizacji finansowej, na przykład poprzez spłatę obecnego kredytu ze środków ze sprzedaży i zaciągnięcie nowego, lepiej dopasowanego do aktualnych potrzeb.

W dalszej części artykułu omówimy szczegółowo wszystkie niezbędne kroki, które należy podjąć, aby sprzedać mieszkanie obciążone hipoteką. Skupimy się na praktycznych aspektach, takich jak kontakt z bankiem, uzyskanie niezbędnych dokumentów, negocjacje z potencjalnym kupującym oraz aspekty prawne związane z przeniesieniem własności. Naszym celem jest dostarczenie kompleksowej wiedzy, która pozwoli Ci przejść przez ten proces z pewnością siebie i bez zbędnych komplikacji, zapewniając bezpieczeństwo i satysfakcję obu stronom transakcji.

W jaki sposób bank wpływa na sprzedaż mieszkania z kredytem

Obecność kredytu hipotecznego na nieruchomości oznacza, że bank, jako wierzyciel, ma swoje udziały w procesie sprzedaży. Głównym powodem jest hipoteka wpisana do księgi wieczystej, która stanowi zabezpieczenie pożyczonych środków. Zanim będziesz mógł swobodnie dysponować sprzedaną nieruchomością i przekazać ją w ręce nowego właściciela, konieczne jest uregulowanie zobowiązania wobec banku. To właśnie bank będzie odgrywał kluczową rolę w procesie zwalniania nieruchomości z hipoteki, co jest niezbędne do przeniesienia pełnej własności.

Pierwszym i najważniejszym krokiem jest skontaktowanie się ze swoim bankiem, aby poinformować o zamiarze sprzedaży mieszkania. Pracownicy banku przedstawią Ci dostępne opcje i procedury. Najczęściej spotykanym rozwiązaniem jest spłata pozostałego zadłużenia ze środków uzyskanych ze sprzedaży. Bank przygotuje wówczas tzw. zaświadczenie o saldzie zadłużenia wraz z informacją o kwocie potrzebnej do całkowitej spłaty kredytu. Ta kwota będzie kluczowa podczas ustalania ceny sprzedaży i negocjacji z kupującym. Często bank może również pomóc w przygotowaniu dokumentów niezbędnych do wykreślenia hipoteki z księgi wieczystej po dokonaniu spłaty.

W niektórych przypadkach, jeśli kupujący również potrzebuje finansowania hipotecznego, może pojawić się możliwość przeniesienia istniejącego kredytu. Jest to jednak rozwiązanie rzadziej stosowane i wymaga zgody obu banków – Twojego oraz banku kupującego. Znacznie częściej dochodzi do sytuacji, w której kupujący spłaca Twój kredyt ze swoich środków lub z nowego kredytu, który zaciąga. Niezależnie od wybranej ścieżki, kluczowa jest otwarta komunikacja z bankiem od samego początku procesu, aby uniknąć nieporozumień i zapewnić płynność transakcji. Bank będzie wymagał również zgody na dokonanie czynności prawnej sprzedaży, co jest standardową procedurą.

Dla kogo sprzedaż mieszkania z kredytem jest korzystna

Jak sprzedać mieszkanie z kredytem?
Jak sprzedać mieszkanie z kredytem?
Sprzedaż mieszkania obciążonego kredytem hipotecznym może być korzystna dla wielu osób, zwłaszcza w określonych sytuacjach życiowych i finansowych. Jednym z głównych powodów, dla których sprzedaż staje się atrakcyjna, jest zmiana sytuacji materialnej lub osobistej, która sprawia, że dotychczasowe lokum przestaje odpowiadać potrzebom. Na przykład, para, która zakupiła mieszkanie na początku swojej wspólnej drogi, może po latach, gdy pojawi się potomstwo, potrzebować większej przestrzeni. Sprzedaż obecnego mieszkania może wtedy pozwolić na zakup większego domu lub apartamentu, a nadwyżka środków ze sprzedaży (po spłaceniu kredytu) może stanowić znaczący wkład własny do nowej, większej nieruchomości.

Innym aspektem, który może przemawiać za sprzedażą, jest chęć zmiany lokalizacji. Może to być związane z nową ofertą pracy w innym mieście, potrzebą opieki nad starszymi rodzicami lub po prostu pragnieniem zamieszkania w innej okolicy czy regionie kraju. W takich okolicznościach, posiadanie mieszkania z kredytem może stać się obciążeniem, zwłaszcza jeśli wiąże się z koniecznością dojazdów lub utrzymania dwóch nieruchomości. Sprzedaż pozwala na uwolnienie kapitału i płynne przejście do nowego etapu życia w wybranym miejscu.

Dodatkowo, sprzedaż może być opłacalna, gdy obecne stopy procentowe kredytów hipotecznych są znacznie wyższe niż te, na które można liczyć w przyszłości, lub gdy wartość nieruchomości na rynku znacząco wzrosła od momentu zakupu. W takiej sytuacji, spłata kredytu i sprzedaż z zyskiem może być strategicznym posunięciem. Pozwala to na zamknięcie obecnego zobowiązania i potencjalne zainwestowanie uzyskanych środków w bardziej rentowne aktywa lub zakup nowej nieruchomości na korzystniejszych warunkach. Warto również rozważyć sprzedaż, gdy obecne mieszkanie wymaga znaczących nakładów finansowych na remonty, które przekraczają możliwości sprzedającego, a rynek nieruchomości w danej lokalizacji jest stabilny lub rosnący.

Jak uzyskać zgodę banku na sprzedaż mieszkania

Uzyskanie zgody banku na sprzedaż mieszkania obciążonego hipoteką jest formalnością, która wymaga od właściciela nieruchomości podjęcia kilku kluczowych kroków. Przede wszystkim, należy oficjalnie poinformować bank o swoich zamiarach. Najlepiej zrobić to pisemnie, wysyłając formalne pismo do swojego oddziału lub poprzez system bankowości elektronicznej, jeśli bank oferuje taką możliwość. W takim piśmie należy wyraźnie zaznaczyć, że zamierza się sprzedać nieruchomość i prosić o informacje dotyczące procedury związanej ze spłatą kredytu i wykreśleniem hipoteki.

Bank, po otrzymaniu informacji, prawdopodobnie przedstawi Ci ofertę spłaty zadłużenia. Kluczowe jest uzyskanie szczegółowego zaświadczenia o saldzie zadłużenia na dzień spłaty. Dokument ten powinien zawierać dokładną kwotę, którą należy wpłacić, aby całkowicie zamknąć kredyt, uwzględniając ewentualne odsetki i prowizje. Warto dokładnie przeanalizować tę kwotę i porównać ją z ceną, którą zamierzasz uzyskać od potencjalnego kupującego. Jeśli kwota ta jest wyższa niż przewidywana cena sprzedaży, może to wymagać dodatkowego wkładu własnego ze strony sprzedającego.

Należy również zapytać bank o harmonogram działań poinformowaniu o sprzedaży. Bank będzie potrzebował informacji o planowanej dacie transakcji i sposobie przekazania środków na spłatę kredytu. W wielu przypadkach bank będzie wymagał, aby środki ze sprzedaży mieszkania zostały w pierwszej kolejności przekazane na spłatę kredytu. Po uregulowaniu całości zadłużenia, bank wystawi dokument potwierdzający spłatę, który będzie niezbędny do złożenia wniosku o wykreślenie hipoteki z księgi wieczystej. Procedura ta może potrwać kilka dni, dlatego warto zaplanować ją z odpowiednim wyprzedzeniem, aby nie opóźniać finalizacji transakcji z kupującym.

Co musisz wiedzieć o księdze wieczystej przy sprzedaży

Księga wieczysta jest podstawowym dokumentem prawnym opisującym stan prawny nieruchomości, w tym wszelkie obciążenia. Kiedy sprzedajesz mieszkanie z kredytem hipotecznym, wpis hipoteki banku w księdze wieczystej jest kluczowym elementem, który musisz zrozumieć i którym musisz zarządzać. Hipoteka ta oznacza, że bank ma prawo do nieruchomości do momentu, aż całe zadłużenie nie zostanie spłacone. Bez jej usunięcia, nowy właściciel nie będzie mógł uzyskać pełnej własności, a transakcja sprzedaży w ostatecznym rozrachunku nie dojdzie do skutku.

Przed rozpoczęciem procesu sprzedaży, zaleca się pobranie aktualnego odpisu księgi wieczystej swojej nieruchomości. Można to zrobić online na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości lub w lokalnym sądzie rejonowym. Dokładne zapoznanie się z treścią księgi pozwoli Ci upewnić się, jakie dokładnie wpisy dotyczące hipoteki znajdują się w poszczególnych działach. Zwróć uwagę na numer księgi wieczystej, dane banku jako wierzyciela oraz kwotę hipoteki. Informacje te będą potrzebne zarówno Tobie, jak i potencjalnemu kupującemu oraz jego doradcom.

Proces sprzedaży mieszkania z kredytem zazwyczaj przebiega w ten sposób, że środki uzyskane od kupującego są najpierw przeznaczane na spłatę pozostałego zadłużenia wobec banku. Po dokonaniu spłaty, bank wystawia dokumenty, które pozwalają na złożenie wniosku o wykreślenie hipoteki z księgi wieczystej. Wniosek ten składa się do sądu wieczystoksięgowego właściwego dla lokalizacji nieruchomości. Samo wykreślenie hipoteki może potrwać od kilku dni do kilku tygodni, w zależności od obłożenia sądu. Ważne jest, aby być cierpliwym i pilnować terminów, aby zapewnić płynne przejście własności na nowego nabywcę.

Jak przygotować mieszkanie do sprzedaży z kredytem

Przygotowanie mieszkania do sprzedaży, niezależnie od tego, czy jest ono obciążone kredytem hipotecznym, czy nie, jest kluczowe dla uzyskania jak najlepszej ceny i skrócenia czasu transakcji. W przypadku nieruchomości z hipoteką, dodatkowym elementem jest konieczność transparentnego przedstawienia sytuacji finansowej potencjalnemu kupującemu. Przed rozpoczęciem prezentacji nieruchomości, warto zadbać o jej estetykę i funkcjonalność. Obejmuje to generalne porządki, drobne naprawy, a także ewentualne odświeżenie ścian czy wymianę uszkodzonych elementów.

Kolejnym ważnym krokiem jest zgromadzenie wszystkich niezbędnych dokumentów. Oprócz tych związanych z kredytem, o których wspominaliśmy wcześniej (zaświadczenie o saldzie zadłużenia, dokumenty do wykreślenia hipoteki), przydatne będą również: akt własności, wypis z rejestru gruntów, zaświadczenie o braku zadłużenia z administracji lub spółdzielni mieszkaniowej, a także ewentualne pozwolenia na budowę (jeśli dotyczy). Posiadanie kompletnej dokumentacji od samego początku procesu sprzedaży ułatwi negocjacje i budowanie zaufania z potencjalnymi nabywcami. Transparentność w tym zakresie jest niezwykle ważna.

Warto również przygotować się na pytania dotyczące kredytu hipotecznego. Potencjalni kupujący mogą pytać o wysokość pozostałego zadłużenia, oprocentowanie, a także o to, jak długo jeszcze kredyt będzie spłacany. Należy być przygotowanym na przedstawienie tych informacji w sposób jasny i zrozumiały. Jeśli kwota do spłaty jest znacząca, można rozważyć przygotowanie symulacji, jak będzie wyglądać spłata po sprzedaży mieszkania, np. poprzez wskazanie, jaka część ceny sprzedaży zostanie przeznaczona na ten cel. Dobre przygotowanie nieruchomości oraz dokumentacji buduje profesjonalny wizerunek sprzedającego i zwiększa szanse na szybką i korzystną transakcję.

Jak ustalić optymalną cenę sprzedaży nieruchomości

Ustalenie właściwej ceny sprzedaży mieszkania, zwłaszcza gdy jest ono obciążone kredytem hipotecznym, wymaga analizy rynku i uwzględnienia specyfiki sytuacji. Celem jest znalezienie ceny, która będzie atrakcyjna dla potencjalnych kupujących, jednocześnie pozwalając na spłatę zobowiązania wobec banku i ewentualne uzyskanie zysku. Pierwszym krokiem jest dokładne zbadanie rynku nieruchomości w danej lokalizacji. Warto przeanalizować ceny podobnych mieszkań, które zostały sprzedane w ostatnim czasie. Pomocne mogą być portale internetowe z ogłoszeniami nieruchomości, gdzie można porównać oferty pod względem metrażu, standardu wykończenia, lokalizacji i wieku budynku.

Należy pamiętać, że cena ofertowa nie zawsze jest ceną uzyskaną. W procesie negocjacji ceny zazwyczaj dochodzi do pewnych ustępstw. Dlatego warto ustalić cenę wywoławczą nieco wyższą niż oczekiwana cena docelowa, aby mieć pole do negocjacji. Kluczowe jest również uwzględnienie kwoty pozostałego zadłużenia wobec banku. Cena sprzedaży musi być na tyle wysoka, aby pokryć całą należność wobec banku, ewentualne koszty transakcyjne (np. prowizja dla pośrednika, opłaty notarialne) oraz ewentualną marżę dla sprzedającego. Jeśli cena rynkowa nie pozwala na pokrycie tych wszystkich kosztów, sprzedaż może okazać się nieopłacalna.

Warto również rozważyć skorzystanie z pomocy profesjonalnego pośrednika nieruchomości. Doświadczony agent posiada wiedzę na temat aktualnych trendów rynkowych i potrafi profesjonalnie wycenić nieruchomość, uwzględniając jej wszystkie atuty i wady. Pośrednik może również pomóc w negocjacjach z kupującymi, dążąc do uzyskania jak najlepszej ceny przy jednoczesnym zachowaniu równowagi między oczekiwaniami sprzedającego a możliwościami nabywcy. Pamiętaj, że zbyt wysoka cena może odstraszyć potencjalnych kupujących, podczas gdy zbyt niska może oznaczać stratę finansową.

Jak negocjować z kupującym mieszkanie z kredytem

Negocjacje ceny i warunków sprzedaży mieszkania obciążonego kredytem hipotecznym wymagają od sprzedającego pewnej strategii i umiejętności. Kluczowe jest przygotowanie się do rozmowy, posiadanie pełnej wiedzy na temat wartości swojej nieruchomości oraz wysokości zadłużenia. Przed rozpoczęciem negocjacji, warto ustalić sobie minimalną cenę, poniżej której sprzedaż nie będzie opłacalna. Cena ta powinna uwzględniać spłatę kredytu, koszty transakcyjne oraz ewentualny zysk. Posiadanie tej kwoty jako punktu odniesienia pozwoli na pewne i zdecydowane prowadzenie rozmów.

Ważnym elementem jest również transparentność w kwestii kredytu. Należy jasno poinformować potencjalnego kupującego o wysokości pozostałego zadłużenia i sposobie jego spłaty. Można przedstawić zaświadczenie z banku o saldzie zadłużenia, aby rozwiać wszelkie wątpliwości. Kupujący, który sam może potrzebować kredytu, będzie zainteresowany tym, jak szybko i sprawnie będzie można dokonać spłaty Twojego zobowiązania i wykreślenia hipoteki. Im jaśniej przedstawisz te kwestie, tym większe zaufanie zbudujesz.

Podczas negocjacji, bądź gotów na ustępstwa, ale nie kosztem swojej sytuacji finansowej. Można rozważyć negocjacje dotyczące terminu przekazania nieruchomości, pozostawienia w mieszkaniu niektórych mebli lub sprzętów, czy też pomocy w załatwieniu formalności. Ważne jest, aby obie strony czuły, że osiągnięto satysfakcjonujące porozumienie. Jeśli kupujący chce negocjować cenę, możesz zaproponować np. podział kosztów związanych z transakcją lub zaoferować dodatkowe wyposażenie. Pamiętaj, że celem jest doprowadzenie do podpisania umowy kupna-sprzedaży, która będzie korzystna dla obu stron i zakończy proces sprzedaży pozytywnie.

Jakie dokumenty są niezbędne do sprzedaży mieszkania

Sprzedaż mieszkania, zwłaszcza tego z kredytem hipotecznym, wymaga zgromadzenia szeregu dokumentów, które potwierdzą Twoje prawo do nieruchomości, jej stan prawny i techniczny, a także uregulują kwestie finansowe. Posiadanie kompletnego zestawu dokumentów od samego początku procesu znacznie usprawni transakcję i zbuduje zaufanie wśród potencjalnych nabywców. Podstawowym dokumentem potwierdzającym Twoje prawo własności jest akt notarialny nabycia nieruchomości lub prawomocne postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku.

W przypadku mieszkania obciążonego kredytem hipotecznym, kluczowe dokumenty związane z finansowaniem to:

  • Zaświadczenie o saldzie zadłużenia z banku, zawierające dokładną kwotę potrzebną do całkowitej spłaty kredytu.
  • Dokumenty potwierdzające spłatę kredytu i wystawione przez bank zaświadczenie o jego całkowitej spłacie, które będzie podstawą do złożenia wniosku o wykreślenie hipoteki.

Konieczne jest również posiadanie aktualnego odpisu z księgi wieczystej, który pokaże stan prawny nieruchomości i jej obciążenia. Warto również przygotować zaświadczenie o braku zaległości w opłatach czynszowych do spółdzielni mieszkaniowej lub wspólnoty właścicielskiej, a także zaświadczenie o braku zadłużenia z urzędu miasta (podatek od nieruchomości).

Dodatkowo, przydatne mogą być dokumenty dotyczące stanu technicznego mieszkania, takie jak protokół odbioru od dewelopera (jeśli dotyczy), projekty budowlane lub remontowe, a także rachunki za wykonane prace modernizacyjne. Jeśli mieszkanie było przedmiotem darowizny lub spadku, potrzebne będą odpowiednie dokumenty potwierdzające nabycie tych praw. Posiadanie tych wszystkich dokumentów w jednym miejscu, uporządkowanych i łatwo dostępnych, pozwoli na szybkie udzielanie odpowiedzi na pytania kupujących i sprawną finalizację transakcji.

Jak wygląda umowa przedwstępna przy sprzedaży

Umowa przedwstępna sprzedaży mieszkania jest ważnym etapem procesu, który formalizuje zamiar zawarcia umowy przyrzeczonej (ostatecznej) i zabezpiecza interesy obu stron. W przypadku sprzedaży mieszkania z kredytem, umowa ta może zawierać dodatkowe zapisy dotyczące konieczności spłaty zadłużenia i uzyskania zgody banku. Głównym celem umowy przedwstępnej jest określenie warunków, na jakich dojdzie do przeniesienia własności, w tym ceny, terminu zawarcia umowy przyrzeczonej, sposobu płatności oraz ewentualnych zobowiązań stron.

W umowie przedwstępnej strony zobowiązują się do zawarcia umowy przyrzeczonej w określonym terminie i na ustalonych warunkach. Warto zaznaczyć, że umowa przedwstępna może być zawarta w formie pisemnej lub aktu notarialnego. Forma aktu notarialnego daje większe bezpieczeństwo prawne, ponieważ pozwala na późniejsze dochodzenie zawarcia umowy przyrzeczonej przed sądem, jeśli jedna ze stron uchyli się od jej wykonania. Jest to szczególnie ważne, gdy transakcja jest skomplikowana, jak w przypadku sprzedaży mieszkania z kredytem.

W umowie przedwstępnej sprzedaży mieszkania z kredytem, powinny znaleźć się zapisy określające, w jaki sposób zostanie uregulowane zadłużenie wobec banku. Może to być na przykład zapis o tym, że część zadatku lub zaliczki wpłaconej przez kupującego zostanie przeznaczona na spłatę kredytu, lub że kupujący zobowiązuje się do uregulowania należności banku w określonym terminie po podpisaniu umowy przyrzeczonej. Warto również uwzględnić zapisy dotyczące uzyskania przez sprzedającego zgody banku na sprzedaż oraz terminu wykreślenia hipoteki z księgi wieczystej. Precyzyjne sformułowanie tych warunków w umowie przedwstępnej zapobiegnie nieporozumieniom i zapewni płynność dalszych etapów transakcji.

Jakie są koszty związane ze sprzedażą mieszkania

Sprzedaż mieszkania, nawet tej obciążonej kredytem, wiąże się z pewnymi kosztami, które należy uwzględnić podczas ustalania ceny sprzedaży i planowania budżetu. Jednym z głównych kosztów, który może wystąpić, jest prowizja dla pośrednika nieruchomości, jeśli korzystamy z jego usług. Prowizja ta zazwyczaj stanowi procent od ceny sprzedaży i jest negocjowana indywidualnie z agentem.

Kolejnym istotnym kosztem są opłaty notarialne związane z zawarciem umowy przyrzeczonej sprzedaży. Taksy notarialne są regulowane prawnie i zależą od wartości nieruchomości. Do tego dochodzą opłaty sądowe za wpis nowego właściciela do księgi wieczystej oraz za wykreślenie hipoteki banku. Warto również uwzględnić koszty związane z przygotowaniem dokumentacji, takie jak opłaty za uzyskanie odpisów z księgi wieczystej, zaświadczeń z urzędów czy banku. W niektórych przypadkach, jeśli mieszkanie wymaga drobnych napraw lub odświeżenia przed sprzedażą, należy doliczyć również koszty remontu.

Ważne jest, aby pamiętać o podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC), który w przypadku zakupu mieszkania płaci zazwyczaj kupujący, ale w pewnych sytuacjach może obciążyć również sprzedającego. Sprzedający może również być zobowiązany do zapłaty podatku dochodowego od zysków kapitałowych, jeśli sprzedaż następuje przed upływem pięciu lat od daty nabycia nieruchomości. Warto skonsultować się z doradcą podatkowym, aby dokładnie poznać swoje zobowiązania podatkowe. Dokładne oszacowanie wszystkich kosztów pozwoli na uniknięcie nieprzyjemnych niespodzianek i zapewni, że sprzedaż będzie dla Ciebie finansowo korzystna.

Jak przekazać klucze i dokonać finalizacji transakcji

Finalizacja transakcji sprzedaży mieszkania z kredytem hipotecznym to ostatni, kluczowy etap, który wymaga od obu stron dopełnienia formalności i przekazania nieruchomości. Po podpisaniu umowy przyrzeczonej w formie aktu notarialnego, następuje etap przekazania środków pieniężnych oraz fizycznego przekazania mieszkania. Jeśli w umowie przedwstępnej ustalono, że część środków zostanie przeznaczona na spłatę kredytu, to właśnie teraz następuje ten moment. Kupujący przekazuje środki na Twoje konto, a Ty, w porozumieniu z bankiem, dokonujesz spłaty pozostałego zadłużenia.

Po dokonaniu spłaty kredytu, bank wystawia dokument potwierdzający całkowite uregulowanie zobowiązania i jednocześnie dokumenty niezbędne do złożenia wniosku o wykreślenie hipoteki z księgi wieczystej. Notariusz, który sporządzał akt notarialny, zazwyczaj zajmuje się złożeniem wniosku o wykreślenie hipoteki. Proces ten może potrwać kilka dni lub tygodni, w zależności od szybkości działania sądu wieczystoksięgowego. W tym czasie mieszkanie jest już formalnie własnością kupującego, ale hipoteka banku nadal widnieje w księdze wieczystej do czasu jej wykreślenia.

Po uregulowaniu wszelkich zobowiązań i upewnieniu się, że środki trafiły na Twoje konto, następuje fizyczne przekazanie kluczy do mieszkania nowemu właścicielowi. Zazwyczaj odbywa się to w dniu podpisania aktu notarialnego lub w innym terminie uzgodnionym przez strony. W momencie przekazania kluczy, warto sporządzić protokół zdawczo-odbiorczy, który szczegółowo opisze stan mieszkania w dniu przekazania, w tym stan liczników mediów (prąd, gaz, woda). Protokół ten stanowi dowód dla obu stron i chroni przed ewentualnymi roszczeniami w przyszłości.